Speculaaskruiden Speciaal

Soms halen supermarkten de meest absurde producten uit hun schappen. Zo verkoopt “onze super” sinds kort geen speculaaskruiden meer. En dat in november met Sinterklaas in aantocht?!?! Je zou wel eens vraagtekens kunnen zetten bij de competentie van het management van deze winkel. Maar ach, een mens moet slim zijn dus heb ik simpelweg mijn eigen speculaaskruiden samengesteld. Met kruiden uit van de Turkse groenteman die naast de super zit… Gekochte speculaaskruiden bevatten vaak niet meer dan de belangrijkste 5-6 kruiden, maar in deze zelfsamengestelde mix zitten nog meer kruiden voor nog lekkerdere baksels die het huis zo heerlijk naar winter doen ruiken. Mhhh…

Speculaaskruiden Speciaal

6 delen kaneel
2 delen kruidnagelpoeder
2 delen nootmuskaat
1 delen witte peper
1 delen anijszaad
1 delen korianderzaad
1 delen piment
1 delen venkelzaad
½ delen kardemom

Een ‘deel’ was bij mij een theelepel gemalen kruiden, maar je zou natuurlijk ook kunnen kiezen voor een gewichtsaanduiding en dan hele kruiden nemen die je pas na het mengen gaan malen. Maar daar heb je dan weer een kruidenmolen voor nodig, en die heb ik simpelweg (nog) niet(meteen een idee voor mijn verlanglijstje met Sinterklaas).

Doe alle gemalen kruiden in een bakje en schud ze goed door elkaar heen. Bewaar de speculaaskruiden in een goed afgesloten potje en zet er duidelijk op “Speculaaskruiden speciaal”, dan weet je volgende keer weer wat voor lekkers erin zit!

D van Daikon

Daikon is een Japanse Rammenas, een soort reuzenradijs en ziet eruit als een spierwitte winterwortel (niet te verwarren met pastinaak of peterseliewortel). Tegenwoordig kun je in Nederland redelijk makkelijk aan daikon komen.

Rammenas (Raphanus sativus) Rammenas behoort tot de familie van de radijzen. En dat is dezelfde familie als de koolgewassen. Uit oude geschriften en oude afbeeldingen blijkt dat rammenas het een van de oudst bekende gecultiveerde planten is. De oorsprong van rammenas ligt waarschijnlijk in Azië en we denken dat hij al bekend in het oude Egypte bekend was. Zo zijn in de tempel van Apollo in Delphi een gouden rammenas, een zilveren kroot en een loden koolraap afgebeeld. In China worden ze al verbruikt sedert 400 voor Christus en in Azië wordt er nog altijd zo’n 20 miljoen ton per jaar van geproduceerd. Het is dan ook één van de populairste groenten in de Aziatische keuken.

Tot de rammenas variëteit behoren bekende namen als de zwarte rammenas, de rettich en de daikon. Afhankelijk van de soort is ze rond, ovaal of lancetvormig. Er worden rode, roze en bruine ramenassen gekweekt. Rammenas is rijk aan verschillende voedingsstoffen en aan mosterdolie, dat de intensieve smaak veroorzaakt. Rammenasachtigen hebben alle een meer of minder scherpe peperachtige smaak.

Daikon is wit en heeft een peperachtige smaak. Het blad en de steel bevatten meer vitamine C, calcium en ijzer dan de wortel zelf, maar worden hier in het westen zelden gegeten. Daikon is een veelzijdig ingrediënt en wordt vaak geraspt geserveerd (daikon oroshi), bijvoorbeeld met een tempuradip, of ingemaakt. Gehakte Daikon kan ook in dashi gekookt worden, vooral lekker in de winterstamppot.

Let er bij de aankoop van daikon op dat de wortels stevig zijn. Een oud product is gerimpeld en daardoor minder smakelijk om te zien, maar ook om te eten. Wanneer het lof nog aanwezig is, moet het een frisgroene kleur hebben. Met lof is daikon minder lang houdbaar dan zonder. Vandaar dat het meestal zonder te koop is. Zonder lof kan men ze ongeveer 14 dagen in de koelkast bewaren; met lof slechts enkele dagen. 100gr Daikon bevatten gemiddeld maar 18kcal, 24mg calcium en 12mg Vitamine C.

Zelf eet ik daikon net als rettich en radijs het liefst rauw en in dunne plakjes gesneden, maar het is ook erg smakelijk in deze lekkere appel-daikon-salade. Mocht je overigens geen daikon kunnen krijgen dan kun je natuurlijk ook ‘gewone’ rettich gebruiken.

Appel- daikon – salade

Een frisse salade die uitstekend past bij een barbecue of als onderdeel van een buffet.

2 fris-zure appels
1 grote daikon(of rettich)
250gr yoghurt
sap van ½ citroen
1 EL (frambozen)azijn
1 EL honing
1 tl mosterd
2 tl rode vruchten gelei/jam

Meng de yoghurt, azijn, honing, mosterd en jam in een grote kom tot een gladde dressing. Breng op smaak met zout en peper en voeg naar smaak extra azijn of honing toe. Schil de appels, verwijder het klokhuis en snijd ze in kleine stukjes. Schil de daikon en rasp hem op een grove rasp. Meng de groenten door de dressing en roer goed door zodat de dressing goed verdeeld is. Laat de salade nog 15min trekken.

C van courgette

Courgettes (Cucurbita pepo) zijn vruchtgroenten die tot dezelfde familie behoren als meloenen en komkommers. In Nederland is de groene soort, die trouwens heel erg lijkt op zijn neef de komkommer, het meest bekend, maar er bestaan ook gele variëteiten.

De Courgette komt oorspronkelijk uit het gebied rond Mexico, Honduras en Guatemala in Midden-Amerika. Via Spanje kwamen ze in West-Europa terecht. Hoewel wij pas sinds 50 jaar courgettes eten, wordt de groente langzaamaan ook bij ons een vaste waarde in het groenteaanbod. De courgette wordt als groente gegeten en geoogst voordat hij volledig rijp is. Het vruchtvlees heeft een milde, vrij flauwe smaak, maar courgettes bevatten wel vitamine A, C, calcium, fosfor en ijzer.

Courgettes zijn verkrijgbaar van februari tot november met topaanvoer in de maanden juli tot september. Goede courgettes zijn maximaal 30cm groot (liefst rond de 10cm), hebben een egale kleur over de hele oppervlakte en zijn vrij van beschadigingen. Ze hebben een gave schil en voelen stevig aan. Het snijvlak mag niet te nat zijn. Zoals andere vruchtgroenten dienen courgettes te worden bewaard op een koele plaats, maar niet in de koelkast. De kleine vruchten waar de bloem nog aanzit worden verhandeld als ‘courgette fleur’ en worden in Frankrijk, Italië en Griekenland als een delicatesse beschouwd. De bloem kan gefrituurd worden gegeten of worden gevuld.

Voor gebruik moet je de courgette grondig wassen. Schillen is niet nodig, maar verwijder wel het kroontje, dit is het afgesneden steelgedeelte. Snij ze daarna in blokjes of schijven volgens het gekozen recept.

Courgettes zijn, zoals de meeste hobby kweekers kunnen beamen een makkelijk te telen groente, die voor een grote opbrengst kan zorgen. Gelukkig kun je ermee alle kanten op: samen met tomaten en aubergines kun je ze in een Provençaalse ratatouille gebruiken, gevuld met gehakt serveer je als gegratineerde ovenschotel, als verfijnde soep passen ze bij een elegant diner en als je ze raspt kun je er heerlijke ‘roesti’s’ van bakken.
Of je volgt het recept dat ik hier geef voor een heerlijke ingemaakte courgette:

Courgette Pickles

Door het inmaken krijgen de courgettes een lekkere zoetzure smaak die uitstekend past bij gebraden vlees of bij een boterham met kaas.

3kg courgettes
3 rode paprika
3 grote uien, geschild
¼ kopje zout
3 kopjes witte wijnazijn
2 kopjes suiker
3 EL honing
1 EL mosterdzaadjes
1/2 tl gemalen kurkuma
½ tl gemalen kruidnagel

Snijd de courgette, uien en paprika in kleine blokjes en doe deze samen in een grote schaal. Strooi hier het zout overheen en laat overnacht trekken. Neem een pan die groot genoeg is voor alle groenten en doe daar de azijn, de suiker, de honing en de kruiden in. Breng langzaam aan de kook en roer tot de suikerkristallen helemaal zijn opgelost.

Doe nu de groenteblokjes erbij en laat het geheel 10 min sudderen. Vul het mengsel warm in gesteriliseerde weckpotten, zet deze op hun kop en laat ze afkoelen.

B van broccoli

Al van buiten kun je duidelijk zien dat broccoli en bloemkool tot dezelfde familie behoren. Het verschil lijkt vooral in de kleur te zitten: meestal is broccoli groen, maar er bestaan ook paarse, gele en witte soorten.

Broccoli is het hele jaar bij supermarkten en groetenboer verkrijgbaar en meestal niet duur. Bewaar broccoli in de koelkast en gebruik hem binnen 2-5 dagen. Maak broccoli schoon door de stengel, blaadjes en roosjes goed af te spoelen. Schil eventueel de ondereinden van de stengels.

Snijd voor het invriezen iets van de houtige steel af. Verdeel de broccoli in roosjes en snijd de stelen in stukken van 4 cm. Blancheer de broccoli alvorens in te vriezen gedurende 3 min. Ingevroren is broccoli 12 maanden houdbaar.

Oorspronkelijk komt de groente uit Azië en was vooral in Italië bekend. In de 16e eeuw kwam het via Frankrijk ook naar Engeland. In de 18e eeuw werd hij voor het eerst naar de VS geïmporteerd. In Europa wordt hij voornamelijk rond de Middellandse Zee verbouwd, nog steeds vooral in Italië(regio bij Venetië).

Voor het geval het nog niet duidelijk is: Broccoli is niet alleen ontzettend lekker maar ook verschrikkelijk gezond. De groente bevat veel mineraalstoffen en vitaminen. Daarnaast heeft onderzoek aangetoond dat broccoli een van de meest gezonde groenten is die je kunt eten.

Broccoli bevat ook flavonoïden, Idolen, Isothiocyanaten etc. en Sulfophoran, dat bacteriedodend werkt, zoals bijvoorbeeld tegen Heliobacter pylori, de oorzaak van Maagzweren en kankers. Daarbij werkt Sulfophoran in de maagcellen wanneer Antibiotica aan de grenzen van zijn vermogen komt.

Lauwwarme Broccoli-courgette-ui salade

Deze salade is ook heel goed als voorgerecht of, met wat gerookte ham of uitgebakken spekjes, als maaltijdsalade te eten.

1 pond broccoli
1 middelgrote courgette
1 rode ui, in dunne ringetjes
2 EL geroosterde pijnboompitten
4 EL goede olijfolie + extra om de courgette te bestrijken
1 tl mosterd, wat citroensap, peper en zout.

Zet een grilpan op het vuur en laat deze goed heet worden. Snijd dan de courgette in plakken van circa 1cm dikte. Smeer de courgetteplakken vervolgens in met olie en Grill de plakken kort om en om. Breng een grote pan water met een snufje zout aan de kook. Kook de broccoli hierin 3 minuten beetgaar, schep ze uit de pan een leg ze dan even in een bak ijswater. Zo blijft de groente mooi van kleur en knapperig. Schik de roosjes met de plakjes courgette op een mooie schaal en maak dan de dressing van olie, mosterd en citroensap. Giet de dressing over de broccoli en strooi er wat zeezout en wat versgemalen zwarte peper over.

Wecken …inmaken en bewaren

Soms heb ik de behoefde om me als een goddelijke huisvrouw te voelen. Dan begeef ik me naar de keuken om daar de hele middag lekker te staan kokkerellen zodat er ’s avonds een waar smulfestijn op tafel staat. Helaas heb ik daar nu met die kleine steeds minder vaak tijd en geduld voor, en moest ik een snellere manier vinden om aan deze behoefde te voldoen. En ik heb het gevonden: Inmaken!

Zelfgemaakt smaakt altijd beter! En dat geld ook voor jam, marmalade en gelei. Maar ook ingemaakte groenten, pickles en chutneys zijn heerlijke lekkernijen die je gemakkelijk kunt maken om jezelf even een domestic goddess te voelen. Het geeft een uitermate bevredigend, authentiek gevoel om naar al die mooi gevulde potten in je kast te kijken. Helemaal als je bedenkt dat je er geen uren mee bezig hoeft te zijn om toch een lekkere voorraad aan te leggen.

Dus koop een stel mooie weckpotten of spaar lege glazen van pindakaas en co, vul ze met zelfgemaakte lekkernijen en smul er zelf van of geef ze cadeau aan vrienden en familie. Maar voordat je de glazen vult is het erg belangrijk om de glazen goed te steriliseren. Hoe? Dat lees je hieronder.

Steriliseren van weckpotten/glazen

Vul de weckpotten/glazen ¾ met water en plaats deze in een wijde, met water gevulde pan. Breng het water aan de kook. zet het vuur lager en kook de potten in 15min uit. Als je de deksels er losjes op legt, worden deze tegelijkertijd gesteriliseerd.

Je kunt ook een schaal i.p.v. een pan gebruiken en het geheel voor 20min bij 100˚ in de oven laten staan.

Kruiden- kwark- saus

In plaats van vette mayo kun je ook zuivelproducten als basis voor sausjes nemen. Slanker en in mijn ogen vaak zelfs lekkerder.

Kruiden- kwark- saus

150 g zure room
150 g magere yoghurt
150 g volle kwark (20%)
zout en peper
1 tl suiker
1 flinke bos gemengde zachte kruiden (bijv. peterselie, bieslook, munt, basilicum)

Zure room, yoghurt en kwark in een schaaltje mengen en met zout, peper en suiker op smaak brengen. De kruiden afspoelen, drogen, fijn hakken en erbij doen. Roer de kruiden door de kwark en laat het geheel liefst 1 uur trekken. Lekker bij baked potatoes maar ook als dip bij o.a. rauwkost.

A van aardappel

Nederlanders zijn aardappeleters. Dat wist Vincent van Gogh al, en daar is tot op vandaag weinig verandering in gekomen. We eten ze gekookt, gebakken, als puree of als friet. Het is makkelijk voedsel, niet duur en het past overal bij. Aardappels zijn bovendien gezond, want er zit veel vitamine C in.

Daarnaast kun je ze gemakkelijk voor een langere tijd inslaan. Als je ze maar op de goede manier bewaard: Niet te koud, te warm, te droog of te nat. Om ze nog langer te kunnen bewaren kun je ze eventueel inkuilen. Bijvoorbeeld in een kuil onder de grond. Met flink wat stro erop om de vorst tegen te houden. En mocht je denken dat dit iets van ‘voor de oorlog’ is, dan heb je dat mooi mis. Zelfs publiekstrekker Jamie Oliver legde in zijn laatste tv-serie “Jamie At Home” uit hoe het werkt.

Er zijn natuurlijk talloze recepten voor aardappel te vinden, maar mijn favoriet is in ieder geval de Baked Potato oftewel de gepofte aardappel uit de oven. Natuurlijk vooral omdat het zo weinig werk is, maar ook omdat je ermee alle kanten op kunt: je kunt hem simpelweg met boter of zure room en een beetje zout eten. Of je doet als de Amerikanen en vult hem met baked beans, tonijn, kip, garnalen, kaas of coleslaw en maakt er een feestmaal van. Of maak er bijvoorbeeld eens deze lekkere kwark-saus bij!

Gepofte aardappel

Was de ongeschilde aardappelen goed en dep ze droog. Leg elke aardappel op een stuk aluminiumfolie. Vouw het folie zorgvuldig dicht. Pof de aardappelen in de hete oven of in de hete as van de barbecue of open haard in ca. 40-50 minuten gaar. Controleer of ze gaar zijn door er met een vork in te prikken.

Rara – Rata – Ratatouille

‘Jammer dat we geen geur-tv hebben,’ hoor je als er weer eens een verslaggever op een geurige locatie staat. Vaak genoeg dacht ik: ‘Jaja, het zal wel’. Maar terwijl ik dit typ snap ik in eens wat ze bedoelen: ik vind het inderdaad jammer dat er geen mogelijkheid is om je mee te laten genieten van de mediterrane geuren die in mijn keuken hangen. Ik waan me meteen in de Provence en dat terwijl het buiten weer eens grijs is. Dus mocht je behoefde hebben aan een snufje Zuid-Frankrijk, probeer dan vanavond eens dit recept voor Ratatouille.

Ratatouille is een Frans stoofpotje van verschillende groenten: tomaat, courgette en aubergine, ui en knoflook zijn er altijd wel in te vinden, maar de schotel kent verschillende bereidingswijzen en variaties. De oorsprong van het gerecht ligt volgens Marimar Torres, die een boek over de Catalaanse Keuken geschreven heeft, overigens in het Catalaanse gerecht ‘Samfaina’.

Wij houden heel erg van de zachte smaak van gestoofde knoflook. Daarom doe ik er altijd de losse tenen van een hele bol knoflook, met schil en al, in. Wanneer je de knoflook tijdens het eten uit het schilletje perst heeft hij een heerlijk zachte, zoete smaak die perfect met de andere groenten harmonieert. Ben je bang dat dit te veel knoflook is, gebruik dan gewoon 1-2 teentjes die je pelt en fijn snippert.

Ratatouille

1 ui
1 aubergine
1 courgette
1 (gele) paprika
1 bol knoflook
1 blikje gepelde tomaten
1-EL olijfolie
1 tl rozemarijn
1 tl tijm
zout en peper

Pel en halveer de ui, en snij vervolgens in dunne ringetjes. Snij de aubergine in blokjes van circa 2×2cm, de courgette in dunne halve maantjes en de paprika in reepjes.

Verhit de helft van de olie in een braadpan en bak de ui met de paprikareepjes circa 3 minuten. Schep de groenten uit de pan op een bord. Voeg dan de andere helft van de olie toe aan de lege pan, verhit en bak hierin de courgette en de aubergines circa 4 minuten. Vergeet niet regelmatig om te scheppen om te voorkomen dat het geheel aanbrandt.

Voeg de ui en de paprika weer toe aan de pan. Doe de hele knoflookteentjes met schil en al in de pan. Doe de gepelde tomaten en de kruiden bij de groenten. Schep alles door elkaar en laat de groenten nog 10 minuten sudderen tot ze gaar zijn. Breng op smaak met zout en peper.

Lekker met stokbrood (ook koud!). Of met couscous en pittige worstjes.

Bikini-vriendelijke Bosvruchtenmilkshake

Met het prachtige weer van de afgelopen dagen krijg je natuurlijk zin in een lekker verkoelende versnapering. Maar omdat Ijs en dergelijke nou eenmaal niet zo goed zijn voor de lijn (en ik ook over een maand nog in mijn bikini wil passen), ben ik eens op zoek gegaan naar een ‘gezond(er)’ alternatief. Met dank aan een paar Amerikaanse receptensites en forums heb ik dit recept ‘bedacht’:

Bosvruchten Milkshake
Genoeg voor 2 zonaanbidders op zoek naar verkoeling

Doe
1 beker bosvruchten uit de diepvries,
1 halve banaan,
1 beker melk,
1 beker (halfvolle) yoghurt en
1 tl honing

in een mixer of blender en blenderen maar!!! Een kleine twee minuten in de blender, steeds na ongeveer 30 seconde laten rusten, en weer blenderen, je hebt een verukkelijke shake, boordevol fruit en vitamines en nog low-fat ook nog…

Kip-kersen-ovenschotel op z’n ditjes en datjes

Jaren geleden heb ik bij een vriendin van mij een keertje heerlijke kip-kersen-taart gegeten. Ze had me toen wel het recept gegeven maar dat was ik natuurlijk al weer kwijt. Dus ben ik zelf gaan experimenteren en dit is het resultaat: een heerlijke ovenschotel. Wil je liever een echte taart, bekleed dan de ovenschaal eerst met de helft van het deeg en doe daar pas de kip op.

Kip-kersen-ovenschotel op z’n ditjes en datjes
3-4 kipfilets
1 pot uitgelekte kersen zonder pit(+/-300gr uitlekgewicht)
125ml zure room
½ pakje van je favoriete kerriesaus
2-3EL kappertjes
blikje croissantdeeg voor 6 stuks
geraspte kaas

(vierkante)ovenschaal
kom
eetlepel
mes
oven

Verwarm de oven voor op 180graden. Meng de zure room in de kom met de kerriesaus. Snijd de kipfilets in smalle reepjes, doe deze erbij en hussel door elkaar. Doe de kersen in de ovenschaal. Verdeel de kersen en de kappertjes over de kip. Strooi de kaas eroverheen en maak van het croissantdeeg een deksel. Zet de ovenschaal in de onderste helft van de oven en bak deze in ongeveer 30min goudbruin en gaar.
Lekker erbij: groene salade en gekookte spercieboontjes.